Набий ﷺнинг инфоқ қилишга тарғиб қилишлари

Набий ﷺнинг инфоқ қилишга тарғиб қилишлари

• Ибн Асокир Анасдан қилган ривоятида Анас розияллоҳу анҳу айтади: Росулуллоҳ ﷺ илк хутбаларида минбарга кўтарилиб, Аллоҳга ҳамду сано айтганларидан кейин:

«يَا أَيُّهَا النَّاسُ، إِنَّ اللهَ قَدْ اِخْتَارَ لَكُمُ الْإِسْلامَ دِيْناً، فَأَحْسِنُوا صُحْبَةَ الْإِسْلامِ بِالسَّخَاءِ وَحُسْنِ الْخُلْقِ. أَلا إِنَّ السَّخَاءَ شَجَرَةٌ مِنَ الْجَنَّةِ وَأَغْصَانُهَا فِي الدُّنْيَا، فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ سَخِيّاً لا يَزَالُ مُتَعَلِّقاً بِغُصْنٍ مِنْهَا حَتَّى يُوْرِدُهُ اللهُ الْجَنَّةَ. أَلا إِنَّ اللُّؤْمَ شَجَرَةٌ فِي النَّارِ وَأَغْصَانُهَا فِي الدُّنْيَا، فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ لَئِيْماً لا يَزَالُ مُتَعَلِّقاً بِغُصْنٍ مِنْهَا حَتَّى يُوْرِدُهُ اللهُ فِي النَّارِ. قَالَ مَرَّتَيْنِ: اَلسَّخَاءَ فِي اللهِ، اَلسَّخَاءَ فِي اللهِ»

«Эй одамлар Аллоҳ сизлар учун Исломни дин қилиб танлади. Бас, Исломда бўлишни саховат ва ҳусну хулқ билан безанглар. Огоҳ бўлинглар, албатта саховат жаннатдаги бир дарахт бўлиб, унинг шохлари дунёдадир. Сизлардан қайси бир одам сахий бўлса, то Аллоҳ уни жаннатга киргизмагунгача ўша дарахт шохига маҳкам ёпишган бўлади. Огоҳ бўлинглар, хасислик жаҳаннамдаги бир дарахт бўлиб, унинг шохлари дунёдадир. Сизлардан қайсингиз хасис бўлса, Аллоҳ уни жаҳаннамга киргизгунгача ўша дарахтнинг бир шохига маҳкам ёпишган бўлади. Росулуллоҳ ﷺ «Аллоҳ йўлида сахийлик қилинглар, Аллоҳ йўлида сахийлик қилинглар», деб икки маротаба такрорладилар».

• Муслим, Нисоий ва бошқалар Жарир розияллоҳу анҳудан ривоят қилади: У айтади: Биз куннинг ўртасида Росулуллоҳ ﷺ ҳузурларида эдик, у кишининг ҳузурига қилич тақиб олган, усти-бошлари бир аҳволда, яланг оёқ бир қавм келди. Уларнинг кўпчиллиги, балки барчаси Музар қабиласидан эди. Уларнинг камбағалликларини кўриб Росулуллоҳ ﷺнинг юзлари ўзгарди. Сўнг ичкарига кириб чиқганларидан сўнг у кишининг буйруқлари билан Билол розияллоҳу анҳу азон ва такбир айтдилар кейин туриб намоз ўқидилар. Сўнг хутба қилдилар:

يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا رَبَّكُمُ الَّذِي خَلَقَكُم مِّن نَّفْسٍ وَاحِدَةٍ

– „Эй инсонлар! Сизларни бир жондан (Одамдан) яратган… Парвардигорингиздан қўрқингиз!“. [4:1]

«Нисо» сурасининг биринчи оятини охиригача ўқидилар ва «Ҳашр» сурасининг ўн саккизинчи оятидан Аллоҳ Таолонинг:

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَلْتَنظُرْ نَفْسٌ مَّا قَدَّمَتْ لِغَدٍ ۖ وَاتَّقُوا اللَّهَ ۚ إِنَّ اللَّهَ خَبِيرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ

– „Эй мўминлар, Аллоҳдан қўрқинглар ва (ҳар бир) жон эрта (Қиёмат Куни) учун нимани (яъни қандай эзгу амални) тақдим этганига қарасин! Аллоҳдан қўрқинглар! Албатта Аллоҳ қилаётган амалларингиздан хабардордир“,  [59:18]

деган сўзини ўқиб: «Динори бор диноридан, дирҳами бор дирҳамидан, кийими бор кийимидан, буғдойи бор бир соъ буғдой ва хурмоси бор бир соъ хурмо садақа қилсин, гарчи битта хурмонинг ярми бўлса ҳам», дедилар. Жарир розияллоҳу анҳу айтдики: Ансорлардан бири кафтига сиғмайдиган ҳамённи чиқариб ташлади. Сўнг унинг кетидан одамлар чиқиб озиқ-овқат ва кийим-кечакларни ўртага ташлай бошлашди, ҳатто озиқ-овқат ва кийим-кечаклардан икки тепалик ҳосил бўлганини кўрдим. Шунда Росулуллоҳ ﷺнинг юзлари қуёшдек оёришиб кетганини кўрдим. Кейин Росулуллоҳ ﷺ айтдилар:

«مَنْ سَنَّ فِي الْإِسْلامِ سُنَّةً حَسَنَةً فَلَهُ أَجْرُهَا وَأَجْرُ مَنْ عَمِلَ بِهَا مِنْ بَعْدِهِ مِنْ غَيْرِ أَنْ يَنْقُصَ مِنْ أُجُورِهِمْ شَيْءٌ، وَمَنْ سَنَّ فِي الْإِسْلامِ سُنَّةً سَيِّئَةً كَانَ عَلَيْهِ وِزْرُهَا وَوِزْرُ مَنْ عَمِلَ بِهَا مِنْ غَيْرِ أَنْ يَنْقُصَ مِنْ أَوْزَارِهِمْ شَيْءٌ»

«Кимки Исломда бир гўзал суннат яратса, ўша суннатнинг ажри ҳам, ундан кейин у суннатга амал қилганларнинг ажри ҳам – уларнинг ажрларидан бирор нарса камаймаган ҳолда – унга бўлади. Кимки ёмон суннатни яратса, ўша ёмон суннатнинг гуноҳи ҳам унга амал қилганларнинг гуноҳи ҳам – амал қилганларнинг гуноҳларидан бирор нарса камаймаган ҳолда – унга бўлади».